🔊 Sesli dinle

Trump ve Beyaz Saray’dan gelen açıklamalar sonrası Avrupalı liderler, Arktik güvenliğinin NATO çerçevesinde ve uluslararası hukuk temelinde korunması gerektiğini vurguladı

Savaş KARAKAPLAN
savas@haber.dk

KOPENHAG – ABD Başkanı Donald Trump ve Politika ile İç Güvenlik Danışmanı Yardımcısı Stephen Miller’in Grönland’a ilişkin açıklamalarının ardından, Avrupalı liderler ortak bir bildiri yayımlayarak Danimarka’ya açık destek verdi.

Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, Almanya Şansölyesi Friedrich Merz, İtalya Başbakanı Giorgia Meloni, Polonya Başbakanı Donald Tusk, İspanya Başbakanı Pedro Sánchez, Birleşik Krallık Başbakanı Keir Starmer ve Danimarka Başbakanı Mette Frederiksen’in imzasını taşıyan açıklamada, Arktik bölgesinin Avrupa, uluslararası toplum ve transatlantik güvenlik açısından stratejik önemini koruduğu belirtildi.

Arktik NATO’nun Önceliği

Ortak bildiride, NATO’nun Arktik bölgesini açık biçimde stratejik bir öncelik olarak tanımladığı hatırlatıldı. Avrupalı müttefiklerin bölgede askeri varlıklarını, faaliyetlerini ve savunma yatırımlarını artırdığına dikkat çekilerek, bu adımların amacının Arktik’i güvenli tutmak ve olası tehditlere karşı caydırıcılığı güçlendirmek olduğu vurgulandı.

Liderler, Grönland da dâhil olmak üzere Danimarka Krallığı’nın NATO’nun ayrılmaz bir parçası olduğunu özellikle vurguladı. Arktik güvenliğinin, yalnızca NATO çerçevesinde ve müttefikler arası işbirliğiyle sağlanabileceği ifade edildi.

Uluslararası hukuk vurgusu

Açıklamada, Birleşmiş Milletler Şartı’nda yer alan egemenlik, toprak bütünlüğü ve sınırların dokunulmazlığı ilkelerine güçlü bir vurgu yapıldı. Bu ilkelerin evrensel olduğu belirtilerek, savunulmasından hiçbir koşulda vazgeçilmeyeceği ifade edildi.

ABD vazgeçilmez ortak ama sınırlar net

Ortak metinde, ABD’nin Arktik güvenliğinde vazgeçilmez bir ortak olduğu da kayda geçirildi. Washington’un hem bir NATO müttefiki olarak hem de 1951 tarihli Danimarka Krallığı–ABD Savunma Anlaşması kapsamında bölgede önemli bir rol üstlendiği hatırlatıldı.

Ancak bildirinin son bölümünde Grönland’ın statüsüne ilişkin net bir mesaj verildi:
“Grönland, Grönland halkına aittir.”

Açıklamada, Danimarka ve Grönland’ı ilgilendiren tüm kararların yalnızca Danimarka ve Grönland tarafından alınabileceği vurgulandı.