🔊 Sesli dinle

Eğitimci ve yazar Zeki Sarıhan, yeni kitaplarında Türkiye’nin siyasetinden eğitim sistemine, dinden toplumsal yaşama kadar birçok tartışmalı konuya cesur yorumlarla yaklaşıyor. Sarıhan, yerleşmiş düşünceleri sorgulayarak okuru yeniden düşünmeye çağırıyor.

Hasan AKARSU
hasan@haber.dk

Yazar, eğitimci Zeki Sarıhan, 1944 Fatsa-Beyceli Köyü doğumludur. Örgütçü yönüyle tanınan yazar, 1980’de yayına başlayan Öğretmen Dünyası Dergisi’nde uzun yıllar yöneticilik, Ulusal Eğitim Derneği başta olmak üzere birçok dernekte başkanlık yapar. Ezber Bozan 48. kitabıdır.

EZBER BOZAN (1)

Yazar, bu yapıtında altmışı aşan başlıklar altında siyaset, eğitim, Atatürk, Cumhuriyet vb. konularda açıklamalarda bulunur. Yazıların internet ortamında yayınlandığını belirtir. “Ezber bozmak” deyimi, birinin sahip olduğu düşüncenin yanlış olduğunu göstermeyi kapsar. Sarıhan da birçok konuda ileri sürülen görüşlerin yanlış olduğunu kanıtlar bu yazılarında. “Ezberler insanı dar kafalı yapar” diyerek bozar ezberleri. Köy toplumundaki yanlış bilinenleri gösterir. Dua okumayla hastaların iyileşeceğine inanmak, yağmur duasına çıkmak vb. Eğitim almış kişilerde Evrim Kuramı’nın yanlış olduğunu söylemek gibi. Tarihten örneklere de yer verdiği yazılarında sözgelimi; Kurtuluş Savaşı’nın başlangıç ve bitiş tarihindeki çelişkileri değerlendirir. Türkiye’nin Batı ülkeleriyle savaş içinde olmadığını söyler, CHP’nin niçin iktidar olamadığını açıklar. Tek parti dönemindeki uygulamaları eleştirir. Köy Enstitülerinin kapatılmasında CHP’nin de büyük payı olduğunu vurgular. Cumhuriyet Öğretmeni, Cumhuriyet Kadını söylemlerini değerlendirir, yanlışlara değinir. Taşımalı eğitimin doğruluğunu savunur. Köyden kente göçün köyleri boşalttığını anımsatır.

Sarıhan, eğitim konularında da araştırmalar yapar. Öğretmenin en iyi denetimcisinin öğrenciler olduğunu belirtir. “Ezberi bozmak için araştırmak gerektiğini” söyler. Eğitimde kalitenin düşmesinin nedenini öğretmenin ek iş yapmasında bulur. Din, devlet, ulus vb. konularda açıklamalar yaparken “Aydınlanma Devriminin” neresinde olduğumuzu sorgular. Atatürk Devrimlerinde aksayan yönleri eleştirirken Atatürk’ün de eleştirileceğini belirtir. Bilim ve teknikteki gelişmelerin alışılmış uygulamaları bozduğunu anımsatır. İnsanlardaki yabancılaşmayı, yalnızlaşmayı, sitelerdeki korunma önlemleriyle yansıtır. “Ezber Bozan” yazar, düşündüğünü açıkça yazmaktan, söylemekten çekinmez.

CENNETTEN MEKTUPLAR VAAZLAR (2)

Yazar bu yapıtında, dört bölüm ve kırktan çok başlık altında, din konularındaki görüşlerini yansıtır. Herkesin görüşünün, dinsel inancının farklı olabileceğini belirtirken adaletli olmayı savunur. Cennetin, bu dünyada özlenen eşitlikçi ortam olduğunu vurgular. “Ey Oğul” diyerek seslendiği yazılarında önemli öğütlerde bulunur: “Okuma alışkanlığı olmayan bir toplum ne özgürleşebilir, ne kalkınabilir ne de uygar bir toplum olabilir” der (s.18). Bilimin yol göstericisi olmasını ister. Gösterişten uzak durmayı öğütler.

Kendisini cennette düşleyen yazar, okurlarına oradan seslenir. Orada haç, namaz, oruç vb. tapınma işlerinin olmadığını, cennetin cehennemden geniş olduğunu söyler. İnsanların yönettiği cennette siyasal partilerin olmadığını, kimsenin görüşlerinden dolayı cezalandırılmadığını, eğitim sisteminin çok iyi olduğunu vb. iletir. Yazar, yurdumuzdaki aksaklıkları bilerek düşündeki cennette dünyanın, yurdunun nasıl olması gerektiğini vurgular. Cennette en çok köylülerin, bu dünyada bilim yolunda katkı sunanların, devrim yolunda canlarını verenlerin olduğunu belirtir. Ulusların, ırkların olduğunu, orduların, silahların, sınıfların olmadığını söylerken cennete gitmek için neler yapılması gerektiğini de açıklar. Kısaca bu dünyada yolsuzluk yapanların gidemeyeceği anlaşılır. Oruç ve namaz konularında bilgiler verir ve insanlara “Yeryüzü sofraları” kurmalarını önerir. Aydınların İslam’la barışmalarını nedenleriyle belirtirken İslam’ın güncellenmesi gerektiğini söyler. Verdiği vaazlarda da ulusların laikliği savunmalarını ister. Kadın-erkek eşitliğinin önemini, savaşların nedenlerini vb. anlatır.

Yazar Zeki Sarıhan, toplumun duyarlı olduğu din konusunda da çekinmeden düşüncelerini savunur. Halkın düşlerindeki cennetin bu dünyada kurulması özlemiyle yaşamını sürdürür.