Danimarka’ya bağlı özerk bölge Grönland’ın doğusunda ilerleyen İstanbul Avrupa Yakası büyüklüğündeki buz kütlesi, binlerce kilometrelik yolculuğun ardından güneye doğru yol alıyor.
Temmuz 2009’dan kalma başka bir masa tipi buzdağının arşiv fotoğrafı. Masa tipi buzdağları, düz yüzeyleri ve dik duvarlarıyla karakterize edilir. Arşiv foto: Jens Jakobsen, DMI’de buz haritalama uzmanı.
HABER.dk
KOPENHAG – Danimarka’ya bağlı özerk bölge Grönland’ın doğu kıyısında sürüklenen devasa bir masa tipi buzdağı, yolculuğunda yeni bir aşamaya geçti. Danimarka Meteoroloji Enstitüsü’nün (DMI) Buz Servisi, önümüzdeki hafta içinde buzdağının büyük deniz buzundan kurtularak Grönland’ınGrönland Tasiilaq yerleşimine doğru sürüklenmeye devam etmesini bekliyor.
Nioghalvfjerds Buzulu’ndan 2023/2024 kışında kopan ve o günden bu yana 1200 kilometreden fazla yol kateden buzdağı, uzun süre deniz buzuyla birlikte hareket etti. DMI Buz Haritalama Uzmanı Hans Henrik Light, buzdağının şimdiye kadar rüzgâr ve dalgalara karşı kısmen korunduğunu ancak artık deniz buzundan tamamen ayrıldığını belirtti. Light, “Bundan sonra buzdağı güneye doğru ilerlerken giderek daha küçük parçalara ayrıldığını gözlemleyeceğiz” dedi.
Yaklaşık 5,7 kilometre uzunluğunda ve 4 kilometre genişliğindeki buzdağı, düz tepesi ve dik buz duvarlarıyla tipik bir “masa tipi” buzdağı olarak tanımlanıyor. Deniz seviyesinden 10 ila 25 metre yüksekliğe ulaşan dev kütlenin, su altında ise yaklaşık 200 metre derinliğe indiği hesaplanıyor.
Rüzgâr ve akıntı koşullarına bağlı olarak bu tür büyük buzdağlarının Kap Farvel çevresinden dolaşarak Grönland’ın güneyine ulaşabildiğini aktaran Light, 3 ila 6 kilometre büyüklüğündeki buzdağlarının ise yalnızca iki ya da üç yılda bir görüldüğünü kaydetti.
DMI’nin uydu görüntüleriyle anlık olarak takip ettiği buzdağı, Grönland sularında seyreden kruvaziyer gemileri, yük gemileri ve yerel tekne trafiği için de yakından izleniyor. Buz haritaları sayesinde deniz buzunun yayılımı ve buzdağlarının konumu güncellenerek güvenli seyir planlaması yapılıyor.
Uzmanlara göre bu tür masa tipi buzdağları, 2000’li yıllardan önce Grönland’ın doğu kıyısında neredeyse hiç görülmüyordu. Çünkü bu buzdağlarının “doğum yeri” olan 79-Fiyordu, yıl boyunca kalın donmuş deniz buzuyla kapalıydı. Ancak iklimin ısınmasıyla birlikte artık her 2 ila 4 yılda bir buzul cephesinin deniz buzundan arındığı ve bu dev kütlelerin açığa çıkarak yolculuğuna başladığı belirtiliyor.
Kaynak: Danimarka Meteoroloji Enstitüsü’nün (DMI)
Bir yanıt yazın
Yorum yapabilmek için oturum açmalısınız.