🔊 Sesli dinle

Kanada ve Fransa’nın konsolosluk açtığı Grönland’da Arktik rekabeti kızışırken, halkın ABD’ye mesafesi dikkat çekiyor

HABER.dk

KOPENHAG – Kanada ve Fransa, Arktik bölgesindeki diplomatik varlıklarını güçlendirmek amacıyla Grönland’ın başkenti Nuuk’ta konsolosluk açtı. Aynı gün gerçekleşen açılışlar, bölgenin jeopolitik öneminin giderek arttığını bir kez daha ortaya koydu.

France24’ün AFP’ye dayandırdığı haberine göre, iki ülkenin Nuuk’ta konsolosluk açması yalnızca diplomatik bir adım değil, aynı zamanda Grönland halkıyla daha yakın temas kurma hedefini de içeriyor.

Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, geçen yıl Grönland’a yaptığı ziyarette bu niyeti açıkça dile getirmişti. Macron, “Nuuk’ta yeni bir başkonsolosluk açmaya karar verdik. Size daha yakın olmak ve yanınızda durmak istiyoruz,” ifadelerini kullanmıştı.

Cuma günü düzenlenen açılış törenlerine Kanada Dışişleri Bakanı Anita Anand katılırken, Danimarka Dışişleri Bakanı Lars Lokke Rasmussen’in de törende yer alması planlanıyordu. Ancak Rasmussen’in uçağındaki gecikme nedeniyle törene katılamadığı bildirildi. Danimarka haber ajansı Ritzau’nun aktardığına göre, Kanada konsolosluğunun resmi açılışında ayrıca Kanada’daki Britanya monarşisinin temsilcisi olan Genel Vali Mary Simon da hazır bulundu.

ABD tartışmaları ve halkın tutumu

Nuuk’taki diplomatik hamleler, ABD’nin Grönland’a yönelik son dönemde artan açıklamalarının gölgesinde gerçekleşti. ABD Başkan Yardımcısı J.D. Vance, verdiği bir röportajda Washington’un Grönland’a “ulusal güvenlik” gerekçesiyle ihtiyaç duyduğunu yineledi. Vance, “Eğer Grönland başka bir ülkenin kontrolünde olursa ve bir füze tehdidi ortaya çıkarsa, kendimizi savunamayız,” dedi.

Vance ayrıca Grönland’ın savunma kapasitesine dikkat çekerek, 60 bin civarında nüfusa sahip geniş bir coğrafyanın korunmasının zorluklarına işaret etti. Danimarka’yı “iyi NATO müttefiklerinden biri” olarak tanımlayan ABD Başkan Yardımcısı, buna rağmen Danimarka’nın savunmaya yeterince yatırım yapmadığını savundu ve ABD’nin NATO’nun füze savunmasında orantısız bir yük taşıdığını öne sürdü.

Ancak Grönland kamuoyunun bu tartışmalara bakışı oldukça net. Grönland gazetesi Sermitsiaq’in aktardığı ve Copenhagen Post için Opinion Danmark A/S tarafından yapılan bir kamuoyu araştırmasına göre, Grönlandlıların yüzde 76’sı ABD’nin bir parçası olmanın avantajlı olmayacağını düşünüyor. Yüzde 8’lik bir kesim bu fikre sıcak bakarken, yüzde 17 ise kararsız olduğunu belirtiyor.

Araştırmayı değerlendiren seçmen analisti Sune Steffen Hansen, “Rakamlar, ABD’ye katılma yönünde açık bir destek olmadığını gösteriyor. Son aylardaki yoğun tartışmalar, ABD’yi Grönland halkının gözünde daha da uzaklaştırmış görünüyor,” dedi.

Arktik’te yeni denge arayışı

Kanada ve Fransa’nın Nuuk’ta konsolosluk açması, Grönland’ın yalnızca askeri değil, diplomatik ve siyasi açıdan da küresel rekabetin merkezine yerleştiğini gösteriyor. Açılan konsolosluklar, Batılı ülkelerin Arktik’te kalıcı ve görünür bir varlık oluşturma isteğinin somut bir göstergesi olarak değerlendiriliyor.

Grönland ise bu süreçte, büyük güçlerin açıklamaları arasında kendi halkının iradesini ve siyasi mesafesini korumaya çalışıyor.